Oszustwo na kuriera OLX i Vinted

Sprzedajesz coś na OLX albo Vinted i nagle kupujący pisze, że sam zamawia kuriera i zaraz podeśle Ci link do odbioru pieniędzy. Brzmi wygodnie, ale to jeden z popularniejszych obecnie sposobów na wyłudzenie danych logowania do banku. Jeśli szukasz ogólnych zasad bezpiecznego handlu na tych platformach, zajrzyj do poradnika bezpieczne zakupy na OLX i Vinted - tutaj skupiamy się wyłącznie na jednym, bardzo konkretnym mechanizmie.

Jak działa to oszustwo

Scenariusz wygląda podobnie niezależnie od tego, czy sprzedajesz sukienkę na Vinted, czy wiertarkę na OLX.

Krok 1. Ktoś pisze pod ogłoszeniem, że bierze przedmiot „od ręki”. Zamiast zostać w czacie platformy, od razu proponuje przejście na WhatsAppa albo Messengera - „tak szybciej się dogadamy”.

Krok 2. Kupujący deklaruje: „Zamawiam kuriera, sam pokryję koszty wysyłki, nie musisz się martwić o paczkę”. Dla sprzedającego brzmi to wygodnie - nie trzeba iść do paczkomatu, logistyką zajmuje się ktoś inny.

Krok 3. Po chwili przychodzi wiadomość typu: „Wysłałem przelew na Twoje konto, żeby go odebrać, kliknij w link i zaloguj się do banku” albo „Kurier już jedzie, potwierdź odbiór środków tutaj: [link]”. Link prowadzi do strony podszywającej się pod panel OLX, Vinted, InPost albo DPD, często z dopiskiem „odbierz płatność” lub „potwierdź dane do wysyłki”.

Krok 4. Strona z linku prosi o zalogowanie się do bankowości internetowej, podanie pełnego numeru karty płatniczej, daty ważności, CVV, a czasem kodu z SMS-a autoryzującego przelew. To fałszywy formularz - dane trafiają prosto do oszusta, który w tym momencie loguje się na prawdziwe konto ofiary albo płaci jej kartą za swoje zakupy.

Zdarza się też wariant odwrotny, uderzający w kupujących: to sprzedawca rzekomo „wysyła kuriera”, a kupujący dostaje link do „opłacenia przesyłki z góry”, zanim jeszcze zobaczy towar.

Wspólny mianownik jest zawsze ten sam - rozmowa przenosi się poza platformę, pojawia się obietnica gotówki albo wygody, a na końcu link, który ma niby tylko coś „potwierdzić”. Prawdziwe OLX i Vinted nigdy nie proszą o dane karty ani hasło do banku przez link przesłany na czacie czy SMS-em.

Co zrobić, gdy to się dzieje

Jeśli dopiero dostałeś taki link - nie klikaj go.

Jeśli już kliknąłeś, ale niczego nie wpisałeś - zamknij kartę i nie klikaj w niego ponownie ani nie wpisuj tam żadnych danych.

Jeśli zdążyłeś wpisać dane logowania do banku albo numer karty, zadzwoń natychmiast na infolinię swojego banku - numer z tyłu karty albo z aplikacji bankowej, nie ten podany na stronie z linku - i poproś o zablokowanie dostępu do konta oraz karty. Liczy się czas, więc zrób to w pierwszej kolejności, zanim napiszesz gdziekolwiek zgłoszenie.

Zmień hasło do bankowości i do konta OLX albo Vinted, najlepiej z innego urządzenia niż to, na którym otworzyłeś link.

Zrób zrzuty ekranu całej rozmowy z oszustem i samego linku, zanim strona zostanie zdjęta - to dowód, który przyda się przy zgłoszeniu.

Sprawdź historię operacji na koncie w kolejnych dniach - jeśli pojawi się transakcja, której nie robiłeś, zgłoś ją bankowi jako nieautoryzowaną.

Gdzie zgłosić

Podejrzany SMS z linkiem prześlij dalej (funkcją „prześlij dalej”, nie przepisuj treści) na bezpłatny numer 8080 - to serwis CERT Polska do automatycznej analizy takich wiadomości. Podejrzaną stronę albo maila możesz zgłosić przez formularz na incydent.cert.pl.

Jeśli sprawa dotyczy Twojego banku albo zdążyłeś już podać dane logowania, zadzwoń od razu na infolinię banku — to on może realnie zablokować transakcję. CSIRT KNF (zespół reagowania sektora finansowego) obsługuje incydenty zgłaszane przez same instytucje finansowe, nie indywidualne sprawy klientów. Typowe scenariusze z serwisów ogłoszeniowych opisuje KNF w materiałach dla konsumentów.

Jeśli straciłeś pieniądze albo ktoś zalogował się na Twoje konto, zgłoś to na policję - złóż zawiadomienie na najbliższym komisariacie, a jeśli sytuacja jest pilna i dzieje się właśnie teraz, zadzwoń pod numer alarmowy 112. Pełną mapę tego, gdzie zgłaszać poszczególne typy oszustw, znajdziesz w poradniku gdzie zgłosić oszustwo, a przegląd innych metod stosowanych przez oszustów w Polsce - w bazie metod oszustw.